Hafan Pobl Dewi Darlun Diwinyddol

Darlun Diwinyddol

Yn ddiweddar, prynwyd portread o'r Esgob Joanna gan Lyfrgell Genedlaethol Cymru ar gyfer ei chasgliad o gelf gyfoes

Bishop Joanna portrait

Y portread yw'r diweddaraf mewn cyfres gan yr artist Ted Harrison o bobl amlwg yng Nghymru. Mae'n cynnwys y telynor Robin Huw Bowen, yr actor Sue Jones-Davies sy'n enwog am ei rhan yn y ffilm Monty Python’s Life of Brian, a'r canwr a'r gwleidydd Dafydd Iwan.

Esboniodd Ted, "Oherwydd Covid nid oedd cyfres gonfensiynol o eisteddiadau yn bosibl, ond fe wnes i gwrdd â’r esgob yn Abergwili i fraslunio a thynnu ffotograffau ac yna gweithiais ar fy mhen fy hun ar y portread dros yr wythnosau dilynol.

"Roeddwn i eisiau i’r gwaith fod yn olau, ond yn ffurfiol. Mae portreadau hen ffasiwn o esgobion yn rhy aml yn dywyll ac yn foel. Fe wnes i gynnwys yr arfbais i awgrymu parhad. Er mai’r Esgob Joanna yw’r fenyw gyntaf i ddal y swydd, hi hefyd yw’r ddiweddaraf mewn llinell sy’n ymestyn yn ôl ymhell dros fil o flynyddoedd."

Mae Ted wedi gweithio fel arlunydd am y 12 mlynedd diwethaf, ar ôl graddio gydag MA mewn Celf Gain. Cyn hyn bu’n gweithio ym maes darlledu, gan gynnwys 25 mlynedd gyda’r BBC. Bryd hynny bu am gyfnod yn ohebydd materion crefyddol y BBC ac yn gyflwynydd rhaglen newyddion crefyddol Radio 4, Sunday.

Yn ogystal â llunio portreadau mae Ted yn gweithio mewn ystod eang o arddulliau a chyfryngau eraill. Mae’n disgrifo llawer o'i waith fel diwinyddiaeth weledol: "Ar ôl gyrfa yn adrodd ar faterion crefyddol cyfoes, a chyda PhD mewn Diwinyddiaeth, roeddwn yn awyddus i archwilio materion ffydd heb gael fy nghyfyngu gan eiriau a'u hystyron dadleuol." Mae ei waith wedi'i arddangos mewn sawl eglwys gadeiriol. Ei osodiad 30 troedfedd ar draws yn tynnu sylw at y plant sy'n ymladd mewn rhyfeloedd oedolion oedd canolbwynt y Cofio yn 2011 yn Eglwys Gadeiriol St Paul yn Llundain.

Mae hefyd wedi creu nifer o gerfluniau cyhoeddus ar furiau gan gynnwys un gwaith ar raddfa fawr yn Guy’s Hospital yn Llundain yn anrhydeddu rhoddwyr organau. Yn 2017 cwblhaodd gyfres o ysgythriadau ar lechi Cymreig yn cofnodi bywyd a chwedlau Sant Padarn, i ddathlu 1500 mlynedd ers i’r sant gyrraedd Cymru.

Mae Ted yn rhannu ei amser rhwng Aberystwyth ac Unst, y mwyaf gogleddol o Ynysoedd Shetland. "Yng Nghymru rwy’n Anglican,’ meddai, ‘er fy mod yn cael fy hun yr un mor gartrefol yn y gogledd wrth addoli gyda chynulleidfa leol Eglwys Bresbyteraidd yr Alban."